Upadek na tyrolskiej czerwonej trasie, uraz kolana i po kilku minutach nad stokiem krąży śmigłowiec. Dla wielu narciarzy z Polski to moment, w którym po raz pierwszy myślą o pieniądzach, a w Austrii warto zrobić to dużo wcześniej. Tamtejsze ubezpieczenie zdrowotne nie pokrywa całości transportu z góry, a zasady dotyczące kasku różnią się między krajami związkowymi. Poza sezonem jest czas, żeby to sobie poukładać — a na końcu możesz sprawdzić, czy wiesz, kto zapłaci za Twój zjazd w dolinę.
W Austrii akcja ratunkowa w górach ma swoją cenę i nie zawsze w całości bierze ją na siebie publiczny system. ÖAMTC, który obsługuje śmigłowce ratunkowe Christophorus, wyjaśnia to wprost: kasa chorych odpowiada tylko za transport w dolinie. Przy wypadkach sportowych i rekreacyjnych w terenie alpejskim płaci jedynie ryczałt, także wtedy, gdy obrażenia są bardzo poważne. Resztę kosztów ponosi poszkodowany albo jego prywatny ubezpieczyciel.
Według ÖAMTC te ryczałty nawet w przybliżeniu nie pokrywają rzeczywistych kosztów lotu. Po akcji pacjent dostaje pocztą kwestionariusz z numerem interwencji i pytaniami o ubezpieczenie, który można też wypełnić online. Dopiero na tej podstawie ustala się, kto pokryje rachunek.
Skala jest spora. ÖAMTC podaje, że jego śmigłowce wykonują rocznie około 22 tysięcy akcji. W komunikacie z 26 lutego 2025 roku klub opisał okres ferii zimowych: od 1 do 23 lutego 2025 roku 18 śmigłowców z lekarzem na pokładzie wystartowało 1336 razy, a po doliczeniu czterech baz sezonowych liczba akcji wzrosła do 1666. Najwięcej wezwań, 474, przypadło na Tyrol.
Spora część dotyczyła tras zjazdowych. ÖAMTC policzył 726 lotów na austriackie stoki, a wśród poszkodowanych byli głównie narciarze. Klub przypomniał przy tej okazji o dostosowaniu prędkości do umiejętności, przestrzeganiu reguł FIS i wzajemnej uwadze.
Dobra wiadomość jest taka, że według ÖAMTC ponad 95 procent poszkodowanych ma jakąś ochronę na takie zdarzenia. Klub wymienia kilka typowych źródeł:
Wniosek jest prosty: przed wyjazdem warto sprawdzić, co już się ma, i doczytać, czy polisa obejmuje poszukiwanie, ratownictwo i transport śmigłowcem z terenu górskiego, a nie tylko leczenie w szpitalu.
Bergrettung Tirol, czyli tyrolskie ratownictwo górskie, zrzesza ponad 4600 ochotników w 91 stacjach lokalnych i jest wzywane do ponad 3500 akcji rocznie. Numer alarmowy przy wypadkach w górach podawany przez oficjalny portal Tyrolu to 140.
Organizacja proponuje członkostwo wspierające (Förderer) za 36 euro rocznie. Według karty informacyjnej z 1 stycznia 2026 roku obejmuje ono ubezpieczenie kosztów akcji do 30 tysięcy euro na osobę, ważne na całym świecie. Chodzi o poszukiwanie, ratunek i transport, również śmigłowcem, do najbliższej przejezdnej drogi albo do szpitala, jeśli jest to medycznie konieczne. Ochrona obejmuje też partnera mieszkającego we wspólnym gospodarstwie i dzieci do 18 lat.
Karta informacyjna zawiera kilka zastrzeżeń. Ochrona zaczyna się dzień po wpłacie składki i trwa do 31 grudnia danego roku, ale wpłata w listopadzie lub grudniu przedłuża ją do końca kolejnego roku. Ubezpieczenie działa posiłkowo, czyli płaci tylko wtedy, gdy nie robi tego inny ubezpieczyciel. Nie obejmuje też wypadków podczas sportu uprawianego zarobkowo i treningów, co ma znaczenie na przykład dla osób dorabiających zimą jako instruktorzy.
Oficjalny portal turystyczny Tyrolu zaznacza, że dorosłych narciarzy nie obowiązuje tam ustawowy nakaz jazdy w kasku. W przypadku dzieci i młodzieży poniżej 15 lat nakaz istnieje w części austriackich krajów związkowych, ale nie w Tyrolu. Portal i tak zaleca kask wszystkim, a po upadku radzi sprawdzić go pod kątem uszkodzeń i wymienić. Jadąc z Tyrolu do sąsiedniego kraju związkowego, prościej więc po prostu mieć kask na głowie, niż sprawdzać lokalne przepisy.
W kwestii alkoholu tyrolski portal nie podaje żadnego limitu promili. Zaleca po prostu unikać go podczas jazdy, bo pogarsza czas reakcji. Przypomina też, że niebieska trasa nie może mieć nachylenia większego niż 25 procent, a czerwona niż 40 procent, poza krótkimi odcinkami w otwartym terenie, co przydaje się przy wyborze tras na pierwszy dzień. Inspiracji, dokąd w ogóle jechać, dostarcza galeria Narty w Europie.
W Austrii publiczne ubezpieczenie przy wypadku na nartach płaci tylko ryczałt za transport w dolinie, a lot śmigłowcem ze stoku może w dużej części obciążyć poszkodowanego. Przed wyjazdem trzeba więc sprawdzić polisę pod kątem poszukiwań i transportu z gór albo rozważyć członkostwo w organizacji ratowniczej, takie jak tyrolskie za 36 euro rocznie. Numer 140 warto zapisać w telefonie, kask zakładać niezależnie od przepisów, a alkohol zostawić na wieczór po zjeździe.
5 pytań · minuta
poleca:
